Hollanda’da Depozitosuz İthal İçecek Kutusu Ticareti: Organize Suç Milyonlarca Avro Kazanıyor

Hollanda’da her yıl depozitosuz olarak yasadışı yollarla ithal edilen on milyonlarca içecek kutusu internet siteleri ve yemek kuryeleri aracılığıyla satılıyor. Güncel olaylar programı EenVandaag’ın araştırmasına göre, organize suç örgütleri kurallardaki boşluklardan yararlanarak bu milyonlarca avroluk ticaretten büyük karlar elde ediyor. Çevre ve Ulaştırma Müfettişliği (ILT), bu durumun sokaklarda atık artışına ve vergi kaçakçılığı gibi diğer suçlara yol açtığını belirtirken, denetimlerin zorluğuna dikkat çekerek depozitosuz kutu satışının tamamen yasaklanmasını talep ediyor.

Hollanda’da her yıl depozitosuz olarak yasadışı yollarla ithal edilen on milyonlarca içecek kutusu satılıyor. Bu ticaret Hollanda merkezli internet siteleri ve yemek kuryeleri üzerinden gerçekleştiriliyor. EenVandaag adlı güncelsel olaylar programının kendi araştırmasına dayandırdığı habere göre, suçlular bu milyonlarca avroluk ticaretten yüksek kazanç sağlıyor.

Depozitosuz içecek kutularının ithalatı yasak olmakla birlikte, bu ürünlerin alımı ve satımı yasak değil. Genellikle daha ucuz olan bu kutular küçük, özel işletmelerde veya büyük internet sitelerinde alıcı buluyor ve EenVandaag’a göre bu satışlar söz konusu sitelerin cirosunda önemli bir pay oluşturuyor.

Örneğin bir satıcı EenVandaag’a yaptığı açıklamada, depozitosuz kutu satışını durdurması halinde cirosunun yarısını kaybedeceğini ifade ediyor.

Gazlı içecek kutuları Danimarka üzerinden Almanya yoluyla ülkeye girerken, bira kutuları Polonya’dan ithal ediliyor. Restoranlar ve internet siteleri bu ürünleri yeniden satmak üzere tedarik ediyor. Çevre ve Ulaştırma Müfettişliği’nin (ILT) verilerine aktaran EenVandaag, bu sayede her yıl 25 ila 50 milyon arasında depozitosuz kutunun satıldığını yazıyor.

Çevresel atıkları önlemek amacıyla 2023 yılından bu yana içecek kutularına depozito zorunluluğu getirildi. Müfettişlik, yasadışı ithalat nedeniyle depozitosuz kutuların ortalamanın üzerinde bir sıklıkla sokaklarda çöp olarak son bulduğunu belirtiyor.

Yasadaki Boşluk

ILT Direktörü Edwin van Houten’e göre suçlular, yasadaki bir boşluk sayesinde içecek kutusu pazarını keşfetmiş durumda.

Van Houten programa yaptığı açıklamada, “Bu gerçekten yasadışı bir devre. Organize suçla da karşı karşıya kalıyorsunuz çünkü kuralların bu şekilde ihlal edilmesinden çok büyük paralar kazanılıyor. Söz konusu miktar kısa sürede milyonlarca avroyu buluyor” diyor.

Örneğin Almanya’daki bir toptancının internet sitesi üzerinden bir kamyon dolusu kola kutusu, kutu başına yaklaşık 37 sente satın alınabiliyor. EenVandaag, aynı kola kutusunun Hollanda’da 60 sente mal olduğunu aktarıyor.

Van Houten, müfettişliğin yürüttüğü soruşturmalarda vergi kaçakçılığı veya KDV sahteciliği gibi diğer suç unsurlarına da sıkça rastladığını ifade ediyor.

Denetimlerin Zorluğu

ILT’ye göre ara ticarette denetimlerin yürütülmesi oldukça zor. Müfettişlik geçtiğimiz yıl içerisinde 500 soruşturma gerçekleştirdi. EenVandaag’ın haberine göre bunlardan 90 vakada işletmelerle iletişime geçildi ve yalnızca 5 kez para cezası kesildi.

Van Houten bu durumu, “Bu biraz kızgın kumsala su dökmek gibi ve çok fazla kapasite gerektiriyor, çünkü daha ileri düzeyde ve derinlemesine soruşturmalar yürütmek zorundasınız” sözleriyle açıklıyor.

Müfettişlik, depozitosuz içecek kutularının satışının yasaklanmasını savunuyor. Kısa süre önce İklim ve Yeşil Büyüme Bakanı Van Veldhoven’in bu yönde bir teklif üzerinde çalıştığı duyurulmuştu. Van Houten, “O zaman biz de satıcılarla doğrudan iletişime geçebiliriz ve bu idari çıkmaza girmek zorunda kalmayız” diyor.