Kritik Madde Wolfraamın Fiyatı Rekor Kırdı: Küresel Tedarik Krizi Büyüyor
Küresel çapta artan jeopolitik belirsizlikler ve savunma sanayiinden gelen yoğun talep nedeniyle sert bir metal olan wolfraamın fiyatı Avrupa’da son bir buçuk yılda dokuz katına çıktı. Çin ve...
Küresel çapta artan jeopolitik belirsizlikler ve savunma sanayiinden gelen yoğun talep nedeniyle sert bir metal olan wolfraamın fiyatı Avrupa’da son bir buçuk yılda dokuz katına çıktı. Çin ve Amerika Birleşik Devletleri’nin ihracatı sınırlandırması ve arzı kendi ellerinde tutması, Avrupa’daki sanayi ve geri dönüşüm şirketlerini tedarik sıkıntısı ve fahiş fiyatlarla karşı karşıya bıraktı. Malzeme ve Dayanıklılık Merkezi (CMR), Avrupa’nın dışa bağımlılığını azaltmak için uzun vadeli garantiler ve ortak bir strateji benimsemesi gerektiğini belirtiyor.
Table Of Content
Sert bir metal olan wolfraamın fiyatı hızla yükseliyor. Diğer metalleri delmek, makineleri zırhlandırmak ve mermi ile roketlerin üretiminde kullanılan wolfraama, küresel çapta yaşanan huzursuzluk dönemlerinde, özellikle savunma sektöründen talep artıyor.
Avrupa’da metalin fiyatı son bir buçuk yılda dokuz katına çıktı. Kritik hammaddelerin mevcudiyetini araştıran Malzeme ve Dayanıklılık Merkezi (CMR), Çin ve Amerika Birleşik Devletleri’nin wolfraam stoklarını kendi ülkelerinde tutması nedeniyle metalin gittikçe daha az bulunur hâle geldiği konusunda uyarıyor.
Yaşanan bu kıtlık, Dordrecht’teki Zwaan Metaal şirketini de etkiliyor. Şirketin direktörü Wieneke van Hal, “Asıl büyük endişemiz fiyat değil, teslimat yapıp yapamayacağımız,” diyerek duruma dikkat çekiyor ve ekliyor: “Starabımızı iki katına çıkarma kararı aldık.”
Dayanıklı Malzemeler
Dordrecht merkezli şirket, gemiler, makineler ve ambalaj malzemeleri için koruyucu katmanlar tedarik ediyor. Van Hal, “Aşınmaya dayanıklı olması gereken her şey,” diyor ve ekliyor: “Örneğin alevle püskürtme yöntemiyle wolfraamı bir geminin dikişlerine uyguluyoruz. Bu sayede geminin havuzlama sıklığı çok daha az oluyor.”
Emmen’deki Cirkulaer metal geri dönüşüm şirketinden Henk van der Stouwe de fiyatların yükseldiğini belirtiyor. Frezeleri, matkapları, kesici uçları ve bıçakları topladıklarını ifade eden Van der Stouwe, üzerindeki wolfraamı sökerek yeniden sattıklarını söylüyor: “Almanya’da çok sayıda alıcımız var. Bunlar alet üretimi, kaplama veya silah sanayi için olabiliyor.”
Daha önce kilosu 12 ila 20 euro arasında wolfraam satın alan şirket, şimdilerde kilo başına yaklaşık 100 euro ödeme yapıyor. Bu durum wolfraam geri dönüşümüne olan ilgiyi de artırırken, Van der Stouwe yeni rakiplerini “şans avcıları” olarak nitelendiriyor.
Çin ve ABD’nin Politikaları
Wolfraam fiyatlarının bu denli artmasının arkasındaki temel neden Çin olarak gösteriliyor. Ülke, 2025 yılında madenlerden yaklaşık 67.000 ton wolfraam çıkararak küresel toplam üretimin neredeyse yüzde 80’ini gerçekleştirdi. Avusturya, İspanya ve Portekiz’deki birkaç küçük madenle Avrupa’nın bununla rekabet etmesi mümkün görünmüyor.
Bununla birlikte Çin, wolfraam ihracatına kısıtlamalar getirdi. CMR direktörü ve TU Delft’te endüstriyel ekolog olan Benjamin Sprecher, wolfraam talebinin arttığı bu dönemde Çin’in vanaları kapattığını ifade ediyor.
Amerika Birleşik Devletleri de Çin’e olan bağımlılığı azaltmak amacıyla bu ay kendi metal ihracatını kısıtladı. Artık geri dönüştürülmüş wolfraamın ABD sınırları içinde kalması gerekiyor.
Avrupalı şirketler ve ülkeler hâlâ wolfraama ulaşabiliyor ancak bunun için en yüksek bedeli ödemek zorunda kalıyorlar. Bu durum, Rusya’nın 2022’de Ukrayna’yı işgal etmesinden bu yana yeniden silahlanma ve savunma yatırımlarının siyasi gündemin üst sıralarında yer aldığı Avrupa’da dikkat çekiyor.
Avrupa Stratejisi
Sprecher, jeopolitik gerginlikler azalsa bile Çin’in piyasayı belirlemeye devam edebileceği konusunda uyarıda bulunuyor. “Avrupa daha fazla wolfraam çıkarmaya karar verirse, Çin tam o sırada vanaları yeniden açabilir ve fiyatlar düşebilir. Bu durumda Avrupalı girişimcilerin bir madene yıllarca yatırım yapması karlı olmaktan çıkar.”
Raporda, bu nedenle Avrupa’nın net bir strateji izlemesi gerektiği vurgulanıyor. Sprecher, “Her zaman bir iş planının olması gerektiği yönündeki tipik Avrupa neoliberal düşüncesinden vazgeçmeliyiz,” diyor ve ekliyor: “Çünkü böyle bir durum söz konusu değil.” Avrupa, kendi kıtasında wolfraam aramak isteyen girişimcilere yıllarca garanti sunmalıdır.
Ayrıca Avrupa’da halihazırda wolfraam geri dönüşümü yapıldığına ancak bu faaliyetin daha da artırılabileceğine dikkat çekiliyor. Elde edilen bu stokların Avrupa içinde kalması ve Avrupalı şirket ile ülkelerin ihtiyaç duyduklarında materyali buradan satın alması gerekiyor. Sprecher, durumu “Avrupalıalın” (Buy European) sözleriyle özetliyor.
Yorum yok! İlk yorumu siz yapın.